Escapisme en competitie als risico’s voor overmatig gamen bij jongeren

Om te voorkomen dat gamen bij jongeren problematisch wordt, onderzocht deze studie welke gamemotieven hierbij een rol spelen. Een enquête onder 619 Vlaamse jongeren (11-19 jaar, 53% jongens) liet zien dat gamen om te ontsnappen en competitie kan leiden tot problematisch gamen. Redenen zoals plezier, stress verlichten of vaardigheden verbeteren hadden geen significante link met problematisch gamegedrag. Voor hulp en interventies is het belangrijk om niet alleen deze motivaties aan te pakken, maar ook de onderliggende oorzaken, zoals problemen thuis of op school.

Gamen als tijdverdrijf of probleem?

Jongeren gebruiken games om verschillende redenen, zoals plezier, ontspanning of het vermijden van stress. Sommige redenen kunnen echter bijdragen aan problematisch gamen, vooral als ze verband houden met het vermijden van echte problemen of overmatige competitie. In dit onderzoek werd gekeken welke van zeven gamemotieven (sociale motieven, escapisme, competitie, coping, vaardigheden verbeteren, fantasie en plezier) voorspellers kunnen zijn van problematisch gamegedrag bij jongeren, zowel op hetzelfde meetmoment als een jaar later.

Welke motieven leiden tot problematisch gamen?

• Risicovolle motieven: Escapisme (ontsnappen aan problemen), competitie, fantasie en sociale motieven hangen samen met problematisch gamen. Op lange termijn blijven escapisme en competitie de belangrijkste voorspellers.
  
  • Escapisme: Jongeren gamen om te ontsnappen aan problemen, maar dit biedt vaak alleen tijdelijke verlichting. Dit kan leiden tot overmatig gamen om de echte wereld te vermijden.
  • Competitie: De drang om te winnen of beter te zijn dan anderen kan ervoor zorgen dat jongeren blijven spelen, zelfs als ze verliezen, wat kan leiden tot excessief gamen.
  • Fantasie: Het kunnen ontsnappen naar een andere wereld of rol kan tijdelijk verlichting bieden, maar heeft op lange termijn minder impact.
  • ‍Sociale motieven: Gamen om nieuwe vrienden te maken of met anderen te spelen kan druk veroorzaken om door te blijven spelen. Op lange termijn speelt dit echter een minder grote rol.‍
• Onschuldige motieven: Gamen voor plezier, stressverlichting (coping) of om vaardigheden te verbeteren, blijkt minder risicovol. Deze motieven dragen niet bij aan problematisch gedrag.

Genderverschillen

• Bij meisjes spelen sociale motieven en escapisme een grotere rol in problematisch gamen.
• Bij jongens zijn competitie en fantasie belangrijkere voorspellers. Jongens kiezen vaker voor competitieve genres, terwijl meisjes vaker sociale en casual games spelen.

Onderwijsniveau

Meisjes in het beroepsonderwijs (BSO) scoorden hoger op problematisch gamen dan hun leeftijdsgenoten in het algemeen secundair onderwijs (ASO).

Conclusie

Motieven zoals escapisme en competitie verhogen de kans op problematisch gamen, vooral bij jongeren die gamen gebruiken om aan echte problemen te ontsnappen. Interventies zouden zich moeten richten op het aanpakken van onderliggende problemen, zoals stress of sociale druk.