Ouderen in kindertelevisie: ondervertegenwoordigd en weinig divers

Dit onderzoek kijkt naar hoe vaak en hoe divers oudere personages voorkomen in kindertelevisie. De resultaten laten zien dat ouderen weinig voorkomen in kindertelevisie en vaak kleine rollen hebben. Ze worden meestal afgebeeld als ‘jong-oud,’ zonder beperking, middenklasse, wit, mannelijk en heteroseksueel. Hun rollen zijn meestal positief en actief, maar er is weinig diversiteit. Er werd een vergelijking gemaakt tussen acht aanwezige contentaanbieders in het Vlaamse kindertelevisielandschap, maar hieruit blijkt dat er kwantitatief gezien geen verschillen zijn in de representatie van oudere personages. Deze studie legt een basis voor verder kwalitatief onderzoek naar hoe oudere personages in kinderprogramma's worden afgebeeld.

• Weinig oudere personages in kindertelevisie:
  Oudere personages komen zelden voor in kinderprogramma’s en hebben vaak kleine of oppervlakkige rollen. Dit beperkt hoe kinderen een band kunnen opbouwen met deze figuren en mist een kans om complexe verhalen over ouder worden te tonen.
• Beperkte diversiteit bij oudere personages:
  De meeste oudere personages zijn mannen, wit, middenklasse en zonder beperkingen. Er is weinig aandacht voor diversiteit in gender, etniciteit, seksuele voorkeur, of beperkingen.
• Romantische relaties en ouderdom:
  Oudere personages worden vaak afgebeeld als niet romantisch betrokken en heteronormativiteit domineert. Intimiteit wordt vaak genegeerd, wat bijdraagt aan stereotypen over ouder worden en het idee dat romantiek bij ouderen niet gepast is.
• Focus op ‘succesvol ouder worden’:
  Oudere personages worden vaak als actief en onafhankelijk afgebeeld, wat een positief beeld lijkt, maar eigenlijk een eenzijdig en idealistisch beeld van ouder worden versterkt. Het negeert de diversiteit en uitdagingen van ouder worden.
• Invloed van globale trends:
  Onderzoek toont aan dat kindertelevisie wereldwijd vergelijkbare trends volgt. Zowel in Vlaanderen als elders ontbreekt het aan diverse en inclusieve representaties van ouderen, ondanks claims van progressieve inhoud door aanbieders zoals Ketnet en Netflix.
• Toekomstig onderzoek:
  Het is belangrijk om meer kwalitatieve studies te doen, zoals gesprekken met kinderen en ouderen over hoe ze deze beelden ervaren, of interviews met verschillende betrokkenen bij de productie van kindertelevisie. Ook alternatieve, steeds groter wordende spelers, zoals YouTube en Aziatische productiehuizen kunnen worden onderzocht als counterflows voor 'traditionele spelers'.
• Belang van inclusieve representatie:
  Meer diverse en representatieve beelden van ouderen kunnen bijdragen aan een samenleving die leeftijdsvriendelijker is. Kinderen leren hierdoor dat ouder worden niet alleen uitdagingen heeft, maar ook divers en waardevol kan zijn.