Sociale media speelt een grote rol in de ontwikkeling van tieners, maar onderzoek kijkt vaak alleen naar schermtijd. Dit geeft een te simpel beeld, want sociale media bieden veel verschillende ervaringen. Dit onderzoek pleit voor een aanpak die deze diversiteit onderzoekt en voor nieuwe meetmethoden om gevoelens en gedachten over sociale media beter te begrijpen. Ook benadrukken de onderzoekers dat het belangrijk is om positieve en negatieve ervaringen samen te bestuderen. Dit kan helpen om betere interventies en regels te maken die tieners ondersteunen.
Studie over
Adolescenten (13-18 jaar)
social media
Onderzoeksmethode(n)
Literatuurstudie
Medium/technologie
Sociale media
Soort publicatie
Wetenschappelijk artikel
Tags
Mentaal welzijn
media gebruik
academici/onderzoekers
Kerninzichten
Schermtijd zegt niet genoeg over sociale media
Veel onderzoek kijkt vooral naar hoeveel tijd jongeren op sociale media zitten, maar dat is te simpel. Jongeren doen heel verschillende dingen online: praten met vrienden, scrollen, vergelijken, leuke content bekijken, enzovoort. Al deze ervaringen hebben verschillende effecten op hoe jongeren zich voelen.
Methodologische agenda: beter meten wat jongeren online doen
Om echt te begrijpen wat er speelt, moeten onderzoekers preciezer meten wat jongeren op sociale media doen en hoe ze zich daarbij voelen. Dat kan bijvoorbeeld met:
betere vragenlijsten over gevoelens en gedachten tijdens het gebruik;
apps die online gedrag automatisch registreren (zoals schermtijd of interacties);
onderzoek waarbij jongeren actief meedenken over wat belangrijk is om te meten.
Positieve en negatieve ervaringen lopen vaak door elkaar
Onderzoekers kijken vaak naar één ervaring tegelijk, bijvoorbeeld of sociale media iemand jaloers maken. Maar jongeren beleven vaak verschillende dingen tegelijk: ze kunnen zich bijvoorbeeld tegelijk verbonden en buitengesloten voelen. De effecten van sociale media zijn dus niet zwart-wit, maar complex en persoonlijk.
Methodologische agenda: gebruik modellen die patronen herkennen
De onderzoekers raden aan om profielen te maken van jongeren, gebaseerd op combinaties van ervaringen. Zo’n profiel kan laten zien wie vooral positieve en negatieve dingen tegelijk meemaakt en welke groep meer risico loopt op mentale problemen. Hiervoor zijn speciale analysetechnieken nodig, zoals mixture models, die kunnen omgaan met deze complexiteit.
Om sociale media goed te begrijpen, moeten we verder kijken dan schermtijd. We moeten nagaan wat jongeren precies meemaken en hoe al die ervaringen samen hun welzijn beïnvloeden.
Maheux, A. J., Maes, C., Burnell, K., Bauer, D. J., Prinstein, M. J., & Telzer, E. H. (2025). Social media are many things: Addressing the components and patterns of adolescent social media use. Annals of New York Academy of Sciences, 1547, 24–32. https://doi.org/10.1111/nyas.15326
Onderzoek in de kijker
Elke maand komen er in Vlaanderen gemiddeld 16 nieuwe papers en publicaties uit rond media en communicatie. We selecteren voor jou enkele markante publicaties.