Jongeren als burgerwetenschappers: welke sociaal-politieke influencercontent komen ze tegen en hoe beoordelen ze die?

Social media influencers (SMIs) zijn voor jongeren belangrijke bronnen van informatie over sociale en politieke onderwerpen. Jongeren zien soms SMIs als "digital super peers" (DSP) die (gevoelige) onderwerpen delen waarover ze moeilijk met leeftijdsgenoten praten of die in hun vriendengroep onbeschikbaar zijn. Een onderzoek op basis van burgerwetenschap vroeg 386 jongeren van 12 tot 18 jaar om socio-politieke SMI-content te delen die ze op hun eigen feed tegenkomen. De studie toont aan dat jongeren SMIs als betrouwbaar zien als deze bijvoorbeeld altruïstisch overkomen en ze er minder vaak sociale en politieke berichten van zien. Ook het toevoegen van opinies speelt een rol, waardoor jongeren hun informatie als maatschappelijk relevanter ervaren.

• ‍De socio-politieke inhoud die jongeren tegenkomen via SMIs
  Jongeren van 12 tot 18 jaar komen via SMIs regelmatig met sociaal-politieke onderwerpen in aanraking. Hoewel formele politieke thema’s (zoals politieke systemen of rechtzaken) soms voorkomen, zijn lifestyle-gerelateerde onderwerpen zoals duurzaamheid en lichaamspositiviteit over het algemeen prominenter in de inhoud bijgedragen door jongeren. Deze onderwerpen sluiten beter aan bij de persoonlijke interesses en leefwereld.‍
• De mate waarin gevoelige DSP-thema’s voorkomen
  Gevoelige onderwerpen, zoals mentale gezondheid, gender en seksualiteit, of DSP-thema's, worden besproken door influencers, maar niet altijd even vaak als verwacht. Gender en seksualiteit kwamen minder vaak voor dan verwacht, mogelijk omdat deze topics te gevoelig zijn voor jongeren om in de context van dit onderzoek openlijk te delen. Gevoelige en niche onderwerpen zoals lichaamspositiviteit en klimaatverandering waren dan weer vaker aanwezig, mogelijk omdat deze gemakkelijker aansluiten bij de leefwereld van jongeren die bezig zijn met zelfbeeld en milieubewustzijn.‍
• Factoren die vertrouwen en maatschappelijke relevantie beïnvloeden
  Jongeren zien influencers als betrouwbaarder wanneer zij altruïstisch overkomen. Het intensief volgen van een specifieke influencer vergroot ook het vertrouwen. Daarentegen kan te veel blootstelling aan socio-politieke inhoud van SMIs jongeren juist sceptisch maken, wat typisch is voor deze leeftijdsgroep. Daarnaast wordt inhoud met een duidelijke mening als maatschappelijk relevanter gezien, mogelijks omdat dit laat zien dat de influencer betrokken is bij het onderwerp. Over het algemeen evalueerden jongeren die lifestyle-gerelateerde politieke SMI-content deelden tijdens het onderzoek zowel de SMI als hun content positiever.

Jongeren komen via social media influencers belangrijke onderwerpen tegen, zoals mentale gezondheid en duurzaamheid. De manier waarop influencers deze bespreken (altruïsme, duidelijke opinies) bepaalt hoe betrouwbaar en relevant hun inhoud wordt gezien.